Διασυνοριακή τοποθέτηση παιδιού, συμπεριλαμβανομένης της ανάδοχης οικογένειας

Ιταλία
Περιεχόμενο που παρέχεται από
European Judicial Network
Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο (για αστικές και εμπορικές υποθέσεις)

1 Προβλέπεται, βάσει του εθνικού σας δικαίου, υποχρέωση προηγούμενης συνεννόησης και εξασφάλισης συγκατάθεσης πριν από τη διασυνοριακή τοποθέτηση παιδιού; Αναφέρετε πιθανές εξαιρέσεις.

Επί του παρόντος, η ιταλική νομοθεσία δεν διαθέτει ειδικούς κανόνες για τη διαδικασία προηγούμενης διαβούλευσης που προβλέπεται στο άρθρο 56 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2201/2003. Ωστόσο, σύμφωνα με γενικές διατάξεις, η λεγόμενη «εξωοικογενειακή» τοποθέτηση του παιδιού (δηλ. η τοποθέτηση σε άλλα άτομα εκτός των γονέων) απαιτεί την παρέμβαση της αρμόδιας δικαστικής αρχής.

Σε περίπτωση που εξετάζεται η τοποθέτηση ανηλίκου στην Ιταλία, κατά την έννοια του προαναφερθέντος άρθρου 56, έστω και για την απόκτηση των αναγκαίων πληροφοριών, θα πρέπει να ζητείται η γνώμη της κεντρικής αρχής της Ιταλίας, η οποία μπορεί να παράσχει βοήθεια (Υπουργείο Δικαιοσύνης, Τμήμα δικαιοσύνης ανηλίκων και κοινοτήτων, Κεντρική Αρχή, via D. Chiesa, 24 – 00136 Ρώμη· τηλ. +39 06 6818.8535· e-mail: autoritacentrali.dgmc@giustizia.it).

2 Εάν απαιτούνται προηγούμενη συνεννόηση και συγκατάθεση, ποια αρχή είναι αρμόδια;

Η εξωοικογενειακή τοποθέτηση απαιτεί την παρέμβαση της δικαστικής αρχής· ελλείψει συγκεκριμένων κανόνων, ενδείκνυται να ζητείται η γνώμη της κεντρικής αρχής της Ιταλίας πριν από την τοποθέτηση. Διευκρινίζεται ότι, λόγω του ότι δεν υφίστανται εθνικοί κανόνες που διέπουν τη διασυνοριακή τοποθέτηση, απαιτείται από τα ιταλικά δικαστήρια να την εγκρίνουν κατ’ αναλογική εφαρμογή προς το καθεστώς επιμέλειας που ορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 του νόμου αριθ. 184 του 1983. Επομένως, η παρέμβαση των ιταλικών δικαστηρίων είναι αναγκαία για την τοποθέτηση ενός παιδιού στην Ιταλία.

3 Περιγράψτε σύντομα τη διαδικασία συνεννόησης και εξασφάλισης συγκατάθεσης (συμπεριλαμβανομένων των απαιτούμενων εγγράφων, των προθεσμιών, των λεπτομερειών της διαδικασίας και άλλων σχετικών λεπτομερειών).

Δεν υπάρχουν ειδικοί εθνικοί κανόνες.

4 Τι ορίζεται ως «ανάδοχη οικογένεια» σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία του κράτους μέλους σας;

Το εθνικό δίκαιο δεν ορίζει την έννοια της «ανάδοχης οικογένειας», η οποία μπορεί να μεταφραστεί ως «famiglia affidataria» στην ιταλική έννομη τάξη. Ωστόσο, ο θεσμός αυτός διέπεται από τον νόμο αριθ. 184 του 1983 και από τους κανόνες αυτούς προκύπτει ότι ως «famiglia affidataria» νοείται μια οικογένεια (ένα ζευγάρι με ή χωρίς κοινά τέκνα, ή ένα μόνο άτομο) η οποία μεριμνά για τη φροντίδα ενός παιδιού που έχει απομείνει χωρίς τη βοήθεια και την προστασία των φυσικών γονέων του.

5 Καλύπτει η έννοια της «ανάδοχης οικογένειας» συγγενείς ή όχι; Αν ναι, ποιους;

Σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο (βλ. άρθρο 2 του νόμου αριθ. 184 του 1983), ένα παιδί το οποίο στερείται προσωρινά κατάλληλου οικογενειακού περιβάλλοντος μπορεί να τοποθετηθεί σε άλλη οικογένεια, ενδεχομένως με ανήλικα τέκνα, ή σε ένα μόνο άτομο ή σε μια οικογενειακή κοινότητα, ούτως ώστε να εξασφαλίζεται η συντήρηση, η εκπαίδευση και η ανατροφή του. Όταν δεν είναι δυνατή η κατάλληλη τοποθέτηση σε οικογένεια, ο ανήλικος μπορεί να γίνει δεκτός σε δημόσιο ή ιδιωτικό ίδρυμα πρόνοιας, κατά προτίμηση εντός της περιφέρειας κατοικίας του. Ελλείψει νομικού ορισμού, είναι κοινώς αποδεκτό ότι ως ανάδοχη οικογένεια νοούνται άτομα εκτός των γονέων. Ως προς αυτό, η εθνική νομοθεσία δεν πραγματοποιεί διάκριση μεταξύ συγγενών και μη συγγενών· ωστόσο, σε περίπτωση απομάκρυνσης του παιδιού από την οικογένειά του, ο δικαστής οφείλει πρώτα να ελέγξει κατά πόσον είναι δυνατή η τοποθέτηση σε συγγενείς και, εάν δεν υπάρχει η δυνατότητα αυτή, μπορεί να εξετάσει μη συγγενικά περιβάλλοντα.

Τελευταία επικαιροποίηση: 06/08/2021

Την έκδοση αυτής της σελίδας στην εθνική γλώσσα διαχειρίζεται ο αντίστοιχος αρμόδιος επαφής του ΕΔΔ. Οι μεταφράσεις έχουν γίνει από την αρμόδια υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι τυχόν αλλαγές που επιφέρει η αρμόδια εθνική αρχή στο πρωτότυπο ενδέχεται να μην έχουν περιληφθεί ακόμα στις μεταφράσεις. Η Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Δικαστικό Δίκτυο δεν αναλαμβάνουν καμία απολύτως ευθύνη όσον αφορά πληροφορίες ή δεδομένα που περιέχονται ή αναφέρονται στο παρόν έγγραφο. Βλ. την ανακοίνωση νομικού περιεχομένου για τους κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας που ισχύουν στο κράτος μέλος που είναι αρμόδιο για την παρούσα σελίδα.