Uwaga: niedawno wprowadzono na tej stronie zmiany w oryginalnej wersji językowej chorwacki. Strona w wybranej przez Ciebie wersji językowej jest obecnie tłumaczona przez nasze służby tłumaczeniowe.
Swipe to change

Przeprowadzenie dowodu w drodze wideokonferencji

Chorwacja
Autor treści:
European Judicial Network
Europejska sieć sądowa (w sprawach cywilnych i handlowych)

1 Czy istnieje możliwość przeprowadzenia dowodu z wykorzystaniem wideokonferencji z udziałem sądu we wzywającym państwie członkowskim albo bezpośrednio przez sąd tego państwa członkowskiego? Jeżeli tak, jakie obowiązują w tym względzie procedury lub przepisy krajowe?

Metodę przeprowadzania dowodu na odległość w sprawach cywilnych określa kodeks postępowania cywilnego (Zakon o parničnom postupku) [Narodne Novine (NN; Dziennik urzędowy Republiki Chorwacji) nr 53/91, 91/92, 58/93, 112/99, 88/01, 117/03, 88/05, 02/07, 84/08, 123/08, 57/11, 148/11, 25/13, 89/14, 70/19 i 80/22; zwany dalej ZPP)]. Zgodnie z art. 115 akapit trzeci ZPP sąd może zarządzić przeprowadzenie określonego dowodu na odległość przy użyciu odpowiednich urządzeń audiowizualnych oraz platformy technologicznej umożliwiającej porozumiewanie się na odległość. Art. 115 akapit piąty ZPP stanowi, że sąd podejmuje decyzję o przeprowadzeniu określonego dowodu na odległość po uzyskaniu uwag w tym zakresie od stron i innych uczestników mających stawić się na przesłuchanie, które odbędzie się na odległość.

Warunki przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość zostaną szczegółowo określone w przepisach, które wyda minister właściwy do spraw sądownictwa. Istnieje możliwość przeprowadzenia dowodu z wykorzystaniem wideokonferencji z udziałem sądu, jeżeli minister właściwy do spraw sądownictwa stwierdzi w drodze decyzji, że poszczególne odpowiednie sądy spełniły wymogi techniczne dźwiękowego zapisu przesłuchania.

2 Czy istnieją jakieś ograniczenia co do rodzaju osób, jakie można przesłuchać w drodze wideokonferencji – np. czy w ten sposób można przesłuchać wyłącznie świadków, czy też inne osoby, np. biegłych lub strony?

Ponieważ nie wydano jeszcze przepisów dotyczących warunków przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość, nie wiadomo jeszcze, jakie będą ograniczenia co do tego, kogo można przesłuchać w drodze wideokonferencji. W świetle przepisów ZPP nie ma jednak ograniczeń co do osób (świadków, biegłych i stron), które mogą składać zeznania stanowiące formę dowodu w postępowaniu cywilnym.

3 Jakie ewentualne ograniczenia istnieją w odniesieniu do rodzaju dowodu, jaki można przeprowadzić w drodze wideokonferencji?

W ZPP nie przewidziano żadnych ogólnych ograniczeń odnośnie do rodzaju dowodów, które można wykorzystać w celu udowodnienia pewnych faktów mających kluczowe znaczenie dla podjęcia decyzji co do istoty sprawy. Zgodnie z art. 115 ZPP sąd może zarządzić przeprowadzenie przesłuchania na odległość przy użyciu odpowiednich urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość lub przeprowadzenie określonego dowodu tą samą metodą. Zgodnie z art. 115 akapit piąty ZPP o tym, czy przesłuchanie odbędzie się na odległość lub czy dowód zostanie przeprowadzony na odległość, sąd decyduje jednak po otrzymaniu uwag w tym zakresie od stron i innych uczestników mających stawić się na przesłuchanie, które odbędzie się na odległość. W związku z tym w każdym konkretnym przypadku sąd decyduje, czy dowód może zostać przeprowadzony tą metodą, czy też istnieją ograniczenia, które to uniemożliwiają.

4 Czy istnieją jakieś ograniczenia co do miejsca przesłuchania osoby przy wykorzystaniu wideokonferencji – np. czy musi się ono odbyć w sądzie?

Ponieważ nie wydano jeszcze przepisów dotyczących warunków przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość, nie wiadomo jeszcze, jakie będą ograniczenia dotyczące miejsc, w jakich można przesłuchać osobę w drodze wideokonferencji.

5 Czy dozwolone jest rejestrowanie przesłuchań przeprowadzanych w drodze wideokonferencji, a jeżeli tak, to czy dostępne są odpowiednie środki techniczne?

Ponieważ nie wydano jeszcze przepisów dotyczących warunków przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość, nie można udzielić odpowiedzi na to pytanie.

6 W jakim języku powinno być prowadzone przesłuchanie: a) w przypadku wniosków składanych na podstawie art. 12–14 rozporządzenia o przeprowadzaniu dowodów; b) w przypadku bezpośredniego przeprowadzania dowodu na podstawie art. 19–21 rozporządzenia o przeprowadzaniu dowodów?

Strony i inni uczestnicy postępowania mają prawo posługiwać się własnym językiem podczas przesłuchania i innych ustnych czynności procesowych przed sądem. Jeżeli postępowania nie prowadzi się w języku strony lub innych uczestników postępowania, treść przesłuchania i dokumentów wykorzystywanych w jego trakcie w celu przeprowadzenia dowodu tłumaczy się ustnie na język tych osób.

7 Jeżeli konieczna jest obecność tłumacza ustnego, kto odpowiada za zapewnienie jego obecności i gdzie tłumacz powinien się znajdować: a) w przypadku wniosków składanych na podstawie art. 12–14 rozporządzenia o przeprowadzaniu dowodów; b) w przypadku bezpośredniego przeprowadzania dowodu na podstawie art. 19–21 rozporządzenia o przeprowadzaniu dowodów?

Strony i innych uczestników postępowania informuje się o przysługującym im prawie do uczestniczenia w postępowaniu ustnym przed sądem w ich własnym języku z pomocą tłumacza ustnego. Mogą oni zrzec się prawa do tłumaczenia ustnego, składając oświadczenie, że znają język, w którym prowadzone jest postępowanie. Fakt, że zostali oni poinformowani o przysługującym im prawie oraz złożone oświadczenia odnotowuje się w protokole. Tłumaczenie ustne wykonują tłumacze ustni. Koszty tłumaczenia ustnego ponosi strona lub odpowiedni uczestnicy postępowania.

8 Jaką procedurę stosuje się przy organizacji przesłuchania oraz powiadamianiu osoby, która ma zostać przesłuchana, o terminie i miejscu przesłuchania? a) w przypadku wniosków składanych na podstawie art. 12–14 rozporządzenia o przeprowadzaniu dowodów; b) w przypadku bezpośredniego przeprowadzania dowodu na podstawie art. 19–21 rozporządzenia o przeprowadzaniu dowodów? W obu przypadkach – z jakim wyprzedzeniem należy ustalić termin przesłuchania, aby osoba, która ma zostać przesłuchana, otrzymała powiadomienie z odpowiednim wyprzedzeniem?

Ponieważ nie wydano jeszcze przepisów dotyczących warunków przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość, nie można udzielić odpowiedzi na to pytanie.

9 Jakie koszty wiążą się z wykorzystaniem wideokonferencji do przeprowadzenia dowodu i jak powinny one być pokrywane?

Orzekając o kosztach postępowania, sąd zasądzi od strony zwrot tylko tych kosztów, które były niezbędne do przeprowadzenia postępowania. Sąd ustala, które koszty można uznać za niezbędne, a także określa ich kwotę po dogłębnym zbadaniu wszystkich okoliczności, biorąc pod uwagę w szczególności przepisy dotyczące etapu przygotowawczego poprzedzającego rozprawę, obejmującego złożenie oświadczeń pisemnych oraz przeprowadzenie jednego wysłuchania wstępnego i jednej rozprawy.

Strona, która wystąpi o przeprowadzenie dowodu, zostanie zobowiązana zarządzeniem sądowym do uprzedniego uiszczenia wymaganej zaliczki na pokrycie przewidywanych kosztów przeprowadzenia dowodu. Jeżeli o przeprowadzenie dowodu wnoszą obie strony lub jeżeli przeprowadzenie dowodu zarządza sąd z urzędu, sąd wezwie każdą ze stron do uiszczenia połowy wymaganej kwoty. Jeżeli sąd zarządził przeprowadzenie dowodu z urzędu, może zarządzić uiszczenie tej kwoty tylko przez jedną ze stron.

Strona, której powództwo oddalono w całości, pokrywa koszty strony przeciwnej oraz interwenienta, który przystąpił do postępowania. Interwenient strony przegrywającej pokrywa koszty czynności podjętych przez tę stronę.

W przypadku częściowego uwzględnienia żądań stron sąd w pierwszej kolejności określa, w jakim odsetku uwzględnia żądania obu stron, następnie odejmuje odsetek uwzględnionych żądań tej strony, w przypadku której ten odsetek jest mniejszy, od odsetka uwzględnionych żądań strony przeciwnej, po czym ustala kwotę kosztów indywidualnych i kosztów łącznych poniesionych przez stronę, w przypadku której odsetek uwzględnionych żądań jest większy, niezbędnych do właściwego przeprowadzenia postępowania, a następnie zasądza zwrot części takich kosztów łącznych tej stronie w wysokości odpowiadającej odsetkowi obliczonemu na podstawie odsetków uwzględnionych żądań obu stron postępowania. Odsetek żądań uwzględnionych w postępowaniu sąd określa na podstawie uznanych roszczeń, uwzględniając również moc dowodów powołanych na ich potwierdzenie.

10 Jakie są ewentualne wymogi dotyczące poinformowania osoby przesłuchiwanej bezpośrednio przez sąd wzywający, że występuje ona na zasadzie dobrowolności?

Świadkowie otrzymują pisemne wezwanie wskazujące imię i nazwisko osoby wezwanej, czas i miejsce wezwania, sprawę, w związku z którą zostali wezwani, oraz informację, że zostali wezwani w charakterze świadków. W wezwaniu poucza się świadków o konsekwencjach nieusprawiedliwionej nieobecności oraz o przysługującym im prawie do zwrotu poniesionych kosztów. Sędzia poucza świadków, że mogą oni odmówić składania zeznań w kwestiach, o których dowiedzieli się działając w charakterze przedstawiciela strony lub spowiednika religijnego strony lub innej osoby, a także w trakcie wykonywania zawodu adwokata, lekarza lub w trakcie pełnienia obowiązków zawodowych lub innego rodzaju działalności, wiążących się z obowiązkiem zachowania poufności informacji uzyskanych w trakcie pełnienia tych obowiązków zawodowych lub tej działalności. Świadek może ponadto odmówić odpowiedzi na poszczególne pytania, jeżeli będzie miał ku temu uzasadnione podstawy, a w szczególności jeżeli udzielenie odpowiedzi na takie pytanie naraziłoby na zhańbienie, dotkliwą szkodę majątkową lub odpowiedzialność karną świadka, jego krewnego w linii prostej dowolnego stopnia lub krewnego w linii bocznej do trzeciego stopnia pokrewieństwa, w tym małżonka lub powinowatych do drugiego stopnia powinowactwa – nawet po zakończeniu małżeństwa – opiekuna lub wychowanka, przysposabiającego lub przysposobionego. Sędzia orzekający w składzie jednoosobowym lub przewodniczący składu sędziowskiego poucza świadka o możliwości odmowy udzielenia odpowiedzi na niektóre pytania.

11 Jaką procedurę stosuje się w celu zweryfikowania tożsamości osoby, która ma zostać przesłuchana?

W celu zweryfikowania tożsamości świadka sąd pyta świadków o ich imię i nazwisko, osobisty numer identyfikacyjny, imię ojca, zawód, adres, miejsce urodzenia i wiek oraz stosunek do stron.

12 Jakie są obowiązujące wymogi dotyczące składania przysięgi lub przyrzeczenia i jakie informacje od sądu wzywającego są wymagane w przypadku złożenia przysięgi lub przyrzeczenia podczas bezpośredniego przeprowadzania dowodu zgodnie z art. 19–21 rozporządzenia w sprawie przeprowadzania dowodów?

Sąd może postanowić, że świadek złoży przysięgę przed przesłuchaniem lub po złożeniu zeznań. Przysięgę składa się ustnie, wypowiadając następujące słowa: „Przysięgam na mój honor, że odpowiedziałem zgodnie z prawdą na każde pytanie zadane przez sąd i że nie zataiłem żadnych znanych mi informacji dotyczących tej sprawy”. Świadkowie niemi, którzy potrafią czytać i pisać, podpisują tekst przysięgi, a świadkowie niesłyszący odczytują tekst przysięgi. Jeżeli świadkowie głusi lub niemi nie potrafią czytać lub pisać, są oni zaprzysięgani z pomocą tłumacza ustnego. Jeżeli świadek jest ponownie przesłuchiwany, nie składa on ponownie przysięgi, lecz przypomina się mu treść przysięgi złożonej wcześniej. Świadkowie, którzy w chwili przesłuchania nie osiągnęli pełnoletności lub nie są w stanie zrozumieć znaczenia przysięgi, nie mają obowiązku jej składania.

13 W jaki sposób zapewnia się w miejscu przeprowadzania wideokonferencji obecność osoby do kontaktów, do której sąd wzywający może się zwracać, oraz osoby, która jest dostępna w dniu przesłuchania i zajmuje się obsługą sprzętu do przeprowadzenia wideokonferencji oraz rozwiązuje ewentualne problemy techniczne?

Ponieważ nie wydano jeszcze przepisów dotyczących warunków przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość, nie można udzielić odpowiedzi na to pytanie.

14 Czy od sądu wzywającego wymaga się przekazania jakichkolwiek dodatkowych informacji?

Ponieważ nie wydano jeszcze przepisów dotyczących warunków przeprowadzania dowodu z wykorzystaniem urządzeń audiowizualnych i platformy technologicznej do komunikacji na odległość, nie można udzielić odpowiedzi na to pytanie.

Ostatnia aktualizacja: 21/09/2023

Za wersję tej strony w języku danego kraju odpowiada właściwy punkt kontaktowy Europejskiej Sieci Sądowej (EJN). Tłumaczenie zostało wykonane przez służby Komisji Europejskiej. Jeżeli właściwy organ krajowy wprowadził jakieś zmiany w wersji oryginalnej, mogły one jeszcze nie zostać uwzględnione w tłumaczeniu. ESS ani Komisja Europejska nie ponoszą odpowiedzialności za wszelkie informacje, dane lub odniesienia zawarte w tym dokumencie. Informacje na temat przepisów dotyczących praw autorskich, które obowiązują w państwie członkowskim odpowiedzialnym za niniejszą stronę, znajdują się w informacji prawnej.