Zamknij

PORTAL JEST JUŻ DOSTĘPNY W WERSJI BETA!

Odwiedź europejski portal „e-Sprawiedliwość” w wersji beta i powiedz nam, co o nim myślisz!

 
 

menu starting dummy link

Page navigation

menu ending dummy link

Rozwód - Słowacja

Uwaga: niedawno wprowadzono na tej stronie zmiany w oryginalnej wersji językowej słowacki. Strona w wybranej przez Ciebie wersji językowej jest obecnie tłumaczona przez nasze służby tłumaczeniowe.

SPIS TREŚCI

1 Po spełnieniu jakich warunków można uzyskać rozwód?

W Republice Słowackiej małżeństwo może zostać rozwiązane wyłącznie przez sąd.

2 Jakie są podstawy orzeczenia rozwodu?

Sąd może rozwiązać małżeństwo po wniesieniu pozwu o rozwód przez jednego z małżonków, jeżeli uzna, że nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia małżeńskiego, w następstwie czego małżeństwo nie może już spełniać swojej funkcji, a małżonkowie nie są w stanie kontynuować wspólnego pożycia.

Sąd ustala przyczyny rozkładu pożycia małżeńskiego i bierze je pod uwagę przy orzekaniu o rozwodzie. Orzekając o rozwodzie, sąd zawsze bierze pod uwagę interesy małoletnich dzieci.

3 Jakie są skutki rozwodu w odniesieniu do:

3.1 osobistych relacji pomiędzy małżonkami (np. nazwisko)?

Małżonek, który po zawarciu związku małżeńskiego przyjął nazwisko współmałżonka, może powiadomić urząd stanu cywilnego (matričný úrad) o zamiarze powrotu do nazwiska sprzed zawarcia małżeństwa w terminie trzech miesięcy od daty wydania prawomocnego wyroku orzekającego rozwód.

Małżonek, który po zawarciu związku małżeńskiego przyjął nazwisko współmałżonka i zachował nazwisko sprzed zawarcia małżeństwa jako drugi człon nazwiska, może powiadomić urząd stanu cywilnego o tym, że nie będzie się już posługiwać nazwiskiem współmałżonka, w terminie trzech miesięcy od daty wydania prawomocnego wyroku orzekającego rozwód.

3.2 podziału majątku małżonków?

Małżeńska wspólność majątkowa ustaje po rozwodzie, a kwestie majątkowe reguluje się zgodnie z zasadami ustanowionymi w § 150 kodeksu cywilnego (Občiansky zákonník). Zniesienie wspólności majątkowej może nastąpić: a) w drodze umowy; b) na mocy orzeczenia sądu; c) po upływie określonego czasu.

3.3 małoletnich dzieci małżonków?

W wyroku orzekającym rozwód w odniesieniu do rodziców małoletniego dziecka sąd określa prawa i obowiązki rodziców względem małoletniego dziecka w okresie po orzeczeniu rozwodu, wskazując w szczególności, który rodzic będzie sprawował pieczę nad dzieckiem, reprezentował dziecko i zarządzał jego majątkiem. Zamiast orzeczenia sądu rodzice mogą zawrzeć umowę, w której określą swoje prawa i obowiązki.

Jeżeli rodzice nie osiągną porozumienia co do kontaktów z małoletnim dzieckiem, sąd ureguluje kwestie związane z prawem do kontaktów z dzieckiem w wyroku orzekającym rozwód. W stosownych przypadkach sąd ograniczy prawa rodzica do kontaktów z dzieckiem lub zabroni mu kontaktów z dzieckiem, jeżeli uzna, że leży to w interesie dziecka.

Sąd określi również sposób, w jaki rodzic, któremu nie przyznano prawa pieczy nad dzieckiem, ma łożyć na jego utrzymanie; ewentualnie sąd może zatwierdzić zawartą między rodzicami umowę w sprawie wysokości świadczeń alimentacyjnych.

3.4 obowiązku alimentacyjnego względem współmałżonka?

Rozwiedziony małżonek, który nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać, może zwrócić się do byłego współmałżonka o wypłacanie na jego rzecz świadczeń alimentacyjnych w odpowiedniej wysokości, stosownie do możliwości byłego współmałżonka. Jeżeli małżonkowie nie osiągną porozumienia w tej kwestii, sąd określi wysokość świadczeń alimentacyjnych na podstawie pozwu wniesionego przez jednego z małżonków.

4 Co w praktyce oznacza termin prawny „separacja sądowa”?

W prawie słowackim nie przewidziano instytucji separacji sądowej.

5 Jakie są warunki orzeczenia separacji sądowej?

6 Jakie są skutki prawne separacji sądowej?

7 Co w praktyce oznacza termin „unieważnienie małżeństwa”?

Poza orzeczeniem rozwodu, sąd może również wydać orzeczenie unieważniające małżeństwo. Małżeństwo takie uznaje się za niezawarte od samego początku (matrimonium nullum). Sąd może również orzec, że małżeństwo nigdy nie istniało (non matrimonium).

8 Jakie są warunki orzeczenia unieważnienia małżeństwa?

a) Małżeństwo może zostać unieważnione z następujących przyczyn:

  • pozostawanie przez jednego z małżonków w innym związku małżeńskim;
  • istnienie stosunku pokrewieństwa między wstępnym i zstępnym w linii prostej oraz między rodzeństwem, jak również stosunku przysposobienia;
  • brak wieku wymaganego do zawarcia małżeństwa, jeżeli jedno z małżonków jest osobą małoletnią, która ukończyła 16 rok życia, ale nie ukończyła 18 roku życia;
  • choroba psychiczna jednego z małżonków prowadząca do ograniczenia jego zdolności do czynności prawnych;
  • oświadczenie o wstąpieniu w związek małżeński nie zostało złożone z nieprzymuszonej woli, szczerze, w sposób pewny i jednoznaczny.

Jeżeli małżeństwo zostało zawarte pomimo jego nieważności ze względu na jedną z powyższych przyczyn, uznaje się je za istniejące do czasu uprawomocnienia się orzeczenia sądu o jego unieważnieniu.

b) Małżeństwo jest nieważne, jeżeli oświadczenie o wstąpieniu w związek małżeński:

  • zostało złożone pod przymusem;
  • zostało złożone przez osobę małoletnią, która nie ukończyła 16 roku życia;
  • zostało złożone przed urzędnikiem stanu cywilnego, który nie był uprawniony do jego przyjęcia – poza przypadkami wymienionymi w § 4 ust. 2 i 3 ustawy nr 36/2005 o prawie rodzinnym – lub wójtem/burmistrzem lub członkiem rady gminy/miasta, który nie był uprawniony do jego przyjęcia;
  • zostało złożone przed przedstawicielem kościoła lub związku wyznaniowego niezarejestrowanych zgodnie z przepisami szczególnymi lub przed osobą nieposiadającą uprawnień do występowania jako duchowny zarejestrowanego kościoła lub związku wyznaniowego;
  • zostało złożone w państwie trzecim przed organem, który nie był uprawniony do jego przyjęcia;
  • zostało złożone przez pełnomocnika, który nie posiadał ważnego pełnomocnictwa lub którego pełnomocnictwo zostało uchylone zgodnie z przepisami odpowiedniej ustawy.

9 Jakie są skutki prawne unieważnienia małżeństwa?

Małżeństwo, które sąd uznał za nieważne, traktuje się tak, jak gdyby nigdy nie zostało zawarte.

Po wydaniu orzeczenia sądu o unieważnieniu małżeństwa stosunki majątkowe małżonków oraz ich prawa i obowiązki względem wspólnych dzieci regulują przepisy dotyczące stosunków majątkowych między rozwiedzionymi małżonkami oraz praw i obowiązków takich małżonków względem dzieci. Po wydaniu orzeczenia o unieważnieniu małżeństwa złożone przez małżonków oświadczenie w sprawie wspólnego nazwiska również zostaje unieważnione, dlatego też małżonkowie są zobowiązani do powrotu do swoich nazwisk sprzed zawarcia małżeństwa.

10 Czy istnieją jakieś alternatywne sposoby, poza drogą sądową, rozwiązywania problemów związanych z rozwodem?

Małżeństwo może zostać rozwiązane wyłącznie przez sąd. Powiązane kwestie można uregulować zgodnie z przepisami ustawy nr 420/2004 o mediacji (zákon č. 420/2004 Z.z. o mediácii).

11 Gdzie należy złożyć pozew/wniosek o rozwód/separację sądową/unieważnienie małżeństwa? Jakich formalności należy dopełnić i jakie dokumenty należy załączyć do pozwu/wniosku?

Pozew o rozwód, unieważnienie małżeństwa lub stwierdzenie nieistnienia małżeństwa należy wnieść do sądu rejonowego (okresný súd).

Sądem właściwym do przeprowadzenia postępowania jest sąd właściwy dla ostatniego wspólnego miejsca zamieszkania małżonków w Republice Słowackiej, pod warunkiem że przynajmniej jedno z małżonków w dalszym ciągu zamieszkuje w tym rejonie. W przypadku braku takiego sądu sądem właściwym jest sąd powszechny (všeobecný súd) właściwy dla miejsca zamieszkania pozwanego, a jeżeli taki sąd również nie istnieje – sąd powszechny właściwy dla miejsca zamieszkania powoda.

Pozew musi zawierać szczegółowe informacje, o których mowa w § 42 ust. 3 i § 79 ust. 1 kodeksu postępowania cywilnego (Občiansky súdny poriadok).

Z pozwu musi jasno wynikać, do którego sądu jest on skierowany, kim jest powód, czego dotyczy pozew oraz jakie jest żądanie pozwu; pozew musi zostać również podpisany i opatrzony datą. Ponadto w pozwie należy zawrzeć informacje o imionach, nazwiskach i miejscach zamieszkania stron (a także, w stosownych przypadkach, ich pełnomocników) oraz o ich obywatelstwie, a także rzetelnie przedstawić kluczowe okoliczności faktyczne sprawy oraz wykaz dowodów, na których opiera się powód; w pozwie należy również wyraźnie określić żądanie pozwu.

Powód musi załączyć do pozwu dowody z dokumentów, na których opiera swoje powództwo, z wyjątkiem dowodów, których nie może załączyć nie z własnej winy.

Pozew i załączniki do pozwu muszą zostać wniesione w odpowiedniej liczbie egzemplarzy – po jednym dla sądu i dla każdej strony. Jeżeli strona nie wywiąże się z obowiązku złożenia wymaganej liczby egzemplarzy i załączników, sąd wykona odpisy na koszt strony.

12 Czy mogę uzyskać pomoc prawną na pokrycie kosztów postępowania?

Przyznawanie pomocy prawnej regulują przepisy ustawy nr 327/2005 o przyznawaniu pomocy prawnej osobom znajdującym się w niedostatku (zákon č. 327/2005 Z.z. o poskytovaní právnej pomoci osobám v materiálnej núdzi).

Za wszczęcie postępowania rozwodowego pobiera się opłatę sądową. Strona postępowania może wystąpić o zwolnienie jej z obowiązku uiszczenia opłat sądowych.

Na wniosek strony sąd może ją zwolnić z całości lub części opłat sądowych, jeżeli jej sytuacja finansowa za tym przemawia i pod warunkiem że wytoczone przez nią powództwo nie dotyczy wykonania lub obrony prawa, które jest bezprzedmiotowe, lub nie jest z góry skazane na niepowodzenie. Jeżeli sąd nie postanowi inaczej, zwolnienie dotyczy całości postępowania i działa z mocą wsteczną; opłaty uiszczone przed wydaniem postanowienia o zwolnieniu z opłat nie podlegają jednak zwrotowi.

13 Czy istnieje możliwość wniesienia odwołania od orzeczenia rozwodu/separacji sądowej/unieważnienia małżeństwa?

Od orzeczenia przysługuje apelacja w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia.

14 Co powinienem zrobić, aby państwo członkowskie uznało orzeczenie rozwodu/separacji sądowej/unieważnienia małżeństwa wydane przez sąd innego państwa członkowskiego?

Konieczne jest złożenie wniosku o uznanie orzeczenia. Sądem właściwym jest Sąd Okręgowy (krajský súd) w Bratysławie.

Prawomocne orzeczenia w sprawach małżeńskich wydane po 1 maja 2004 r. w innych państwach członkowskich (z wyjątkiem Danii) są uznawane zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 2201/2003 z dnia 27 listopada 2003 r. dotyczącym jurysdykcji oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w sprawach małżeńskich oraz w sprawach dotyczących odpowiedzialności rodzicielskiej, uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1347/2000. Orzeczenia uznaje się bez potrzeby przeprowadzania specjalnego postępowania; w szczególności nie przewidziano szczególnej procedury wprowadzania zmian we wpisach dokonanych w księgach stanu cywilnego. Zainteresowana strona może jednak zwrócić się o wydanie specjalnego postanowienia o uznaniu orzeczenia w sprawie małżeńskiej wydanego w innym państwie członkowskim. Sądem właściwym do rozpoznania sprawy o uznanie orzeczenia wydanego w innym państwie członkowskim jest Sąd Okręgowy w Bratysławie.

Jeżeli chodzi o orzeczenia wydane przez sądy w Danii lub orzeczenia wydane przez sądy w innych państwach członkowskich przed 1 maja 2004 r., należy złożyć wniosek o uznanie prawomocnego orzeczenia w sprawie małżeńskiej wydanego w innym państwie członkowskim, przy czym w takim przypadku przynajmniej jedna ze stron postępowania musi posiadać obywatelstwo słowackie. Stosowne postępowanie wszczyna się po wniesieniu wniosku przez osobę wskazaną jako strona w orzeczeniu wydanym w innym państwie członkowskim. Sądem właściwym do rozpoznania sprawy o uznanie orzeczenia wydanego w innym państwie członkowskim jest Sąd Okręgowy w Bratysławie.

15 Do którego sądu należy się zwrócić, aby sprzeciwić się uznaniu orzeczenia rozwodu/separacji sądowej/unieważnienia małżeństwa wydanego przez sąd innego państwa członkowskiego? Jaka procedura ma zastosowanie w takich sytuacjach?

Zainteresowana strona może zaskarżyć postanowienie o uznaniu lub nieuznaniu orzeczenia wydanego w innym państwie członkowskim. Środek zaskarżenia należy wnieść do Sądu Okręgowego w Bratysławie, przy czym rozpozna je Sąd Najwyższy (Najvyšší súd).

16 Jakie przepisy prawa odnoszące się do rozwodu stosuje sąd w postępowaniu rozwodowym pomiędzy małżonkami, którzy nie mieszkają w danym państwie członkowskim, lub którzy są obywatelami różnych państw?

Rozwiązanie małżeństwa przez rozwód przeprowadza się zgodnie z prawem państwa, którego obywatelstwo małżonkowie posiadali w chwili wszczęcia postępowania. Jeżeli małżonkowie są obywatelami różnych państw, postępowanie rozwodowe przeprowadza się na podstawie prawa słowackiego.


Za wersję tej strony w języku danego kraju odpowiada właściwy punkt kontaktowy Europejskiej Sieci Sądowej (EJN). Tłumaczenie zostało wykonane przez służby Komisji Europejskiej. Jeżeli właściwy organ krajowy wprowadził jakieś zmiany w wersji oryginalnej, mogły one jeszcze nie zostać uwzględnione w tłumaczeniu. ESS ani Komisja Europejska nie ponoszą odpowiedzialności za wszelkie informacje, dane lub odniesienia zawarte w tym dokumencie. Informacje na temat przepisów dotyczących praw autorskich, które obowiązują w państwie członkowskim odpowiedzialnym za niniejszą stronę, znajdują się w informacji prawnej.

Ostatnia aktualizacja: 14/01/2019