Ścieżka nawigacji

menu starting dummy link

Page navigation

menu ending dummy link

Orzecznictwo międzynarodowe


Społeczność międzynarodowa powołała wiele sądów do rozstrzygania sporów z zakresu prawa międzynarodowego. Ich status prawny jest różny, a zakres ich właściwości i moc wiążąca wydawanego orzecznictwa zależy zasadniczo od aktu założycielskiego, na podstawie którego dany sąd został utworzony.


Większość międzynarodowych sądów posiada strony internetowe, za pośrednictwem których można uzyskać dostęp do ich orzeczeń i opinii. Poniżej znajduje się niewyczerpująca lista takich stron:

  • Link otworzy się w nowym oknieETPC – Europejski Trybunał Praw Człowieka: sąd utworzony przez Radę Europy, którego zadaniem jest zapewnianie przestrzegania praw człowieka, o których mowa w Link otworzy się w nowym oknieeuropejskiej konwencji praw człowieka. Baza danych ETPC zawiera również informacje dotyczące orzecznictwa.
  • Link otworzy się w nowym oknieMTS – Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości: główny organ sądowy Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ) utworzony na podstawie Karty Narodów Zjednoczonych. Zadaniem Trybunału jest rozstrzyganie zgodnie z przepisami prawa międzynarodowego sporów prawnych skierowanych do Trybunału przez państwa oraz wydawanie opinii doradczych w odpowiedzi na pytania prawne skierowane przez uprawnione do tego organy i wyspecjalizowane agencje ONZ.
  • Link otworzy się w nowym oknieMTK – Międzynarodowy Trybunał Karny: niezależny stały sąd powołany do sądzenia osób oskarżonych o najcięższe zbrodnie dotykające społeczność międzynarodową, a mianowicie o ludobójstwo, zbrodnie przeciwko ludzkości i zbrodnie wojenne.
  • Link otworzy się w nowym oknieMTPM – Międzynarodowy Trybunał Prawa Morza: sąd utworzony na podstawie Link otworzy się w nowym oknieKonwencji Narodów Zjednoczonych o prawie morza.
  • Link otworzy się w nowym oknieTrybunał EFTA: sąd ten, utworzony przez Europejskie Stowarzyszenie Wolnego Handlu (EFTA), pełni rolę sądowniczą w ramach systemu EFTA, zapewniając wykładnię Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym w odniesieniu do państw EFTA, które są jedną ze stron tego porozumienia. Obecnie tymi państwami są: Islandia, Liechtenstein i Norwegia.

Ponadto istnieją różne bazy danych i źródła informacji na temat orzecznictwa międzynarodowego. Poniżej przedstawiono kilka przykładów (lista ta nie została sporządzona według kryteriów jakości ani treści):

  • Link otworzy się w nowym oknieJURE – baza danych stworzona przez Komisję Europejską zawierająca orzecznictwo dotyczące jurysdykcji w sprawach cywilnych i handlowych oraz uznawania i wykonywania orzeczeń w innych państwach niż państwo, w którym wydano orzeczenie. Baza danych obejmuje również orzecznictwo dotyczące istotnych konwencji międzynarodowych (np. konwencji brukselskiej z 1968 roku, konwencji z Lugano z 1988 roku), a także orzecznictwo UE i państw członkowskich;
  • Link otworzy się w nowym oknieWorld Legal Information Institute – instytucja zajmująca się prowadzeniem badań z dziedziny prawa, powołana wspólnie przez klika instytutów informacji prawnej i innych organizacji: baza danych i łącza do sądów oraz orzecznictwa;
  • Link otworzy się w nowym oknieLauterpacht Centre for International Law  Uniwersytetu Cambridge.

Także sądy krajowe stosują prawo międzynarodowe i dokonują jego wykładni, zatem również ich orzeczenia i opinie są istotne. Niektóre z wyżej wspomnianych baz danych zawierają orzecznictwo sądów krajowych. Istotne informacje można również znaleźć za pośrednictwem stron internetowych dotyczących orzecznictwa państw członkowskich i orzecznictwa UE.


Stroną zarządza Komisja Europejska. Informacje na tej stronie nie muszą odzwierciedlać oficjalnego stanowiska Komisji Europejskiej, nie ponosi ona również odpowiedzialności za wszelkie informacje, dane czy odniesienia na niej zawarte. Więcej informacji na temat praw autorskich odnoszących się do stron UE znajduje się na stronie „Informacje prawne”.

Ostatnia aktualizacja: 26/04/2016