Zapri

BETA RAZLIČICA PORTALA JE ZDAJ NA VOLJO!

Obiščite BETA različicoevropskega portala ePravosodje in opišite svojo izkušnjo!

 
 

Navigacijska pot

menu starting dummy link

Page navigation

menu ending dummy link

Liġi tal-Istat Membru - L-Irlanda ta’ fuq

Ta država je v postopku izstopa iz EU.

Stran je strojno prevedena in njena kakovost ni zajamčena.

Kakovost prevoda je: dobra

Ali menite, da je ta prevod koristen?

Din il-paġna tipprovdi informazzjoni dwar il-liġijiet u l-bażijiet tad-dejta ġuridiċi fir-Renju Unit, b’referenza partikolari għall-ġuriżdizzjoni tal-Irlanda ta’ Fuq.


Sorsi tal-liġi

Is-sorsi tal-liġi prinċipali fil-ġuriżdizzjoni tal-Irlanda ta’ Fuq tar-Renju Unit huma dawn:

  • Leġiżlazzjoni primarja fil-forma ta’ Atti tal-Parlament tar-Renju Unit u Atti tal-Assemblea tal-Irlanda ta’ Fuq. Xi leġiżlazzjoni primarja relatata mal-Irlanda ta’ Fuq issir ukoll mis-Sovran fil-Kunsill bħala Ordnijiet fil-Kunsill (strumenti statutorji)
  • Id-dritt tal-Unjoni
  • Leġiżlazzjoni Sekondarja (jew subordinata) fil-forma ta’ strumenti statutorji u regoli statutorji tal-Irlanda ta’ Fuq. Xi leġiżlazzjoni oħra subordinata tista’ ssir bħala ordnijiet amministrattivi.
  • Il-liġi komuni kif żviluppata permezz ta’ deċiżjonijiet ġudizzjarji

Tipi ta’ strumenti legali — deskrizzjoni

L-atti tal-Parlament, isiru mill-Parlament tar-Renju Unit f’Londra u jistgħu japplikaw għar-Renju Unit kollu jew għal kwalunkwe parti minnu. Ir-Renju Unit approva wkoll id-devoluzzjoni tas-setgħat leġiżlattivi lill-parlamenti u l-assemblej devoluti, li jistgħu jgħaddu leġiżlazzjoni primarja li tkopri firxa limitata ta’ suġġetti u li tapplika fil-ġuriżdizzjonijiet tagħhom stess. Leġiżlazzjoni primarja oħra tista’ ssir mis-Sovran taħt il-prerogattiva f’bosta forom, bħall-Ordnijiet fil-Kunsill, proklami, mandati rjali, struzzjonijiet irjali, regolamenti jew letters patent.

Il-leġiżlazzjoni sekondarja ssir taħt poteri mogħtija minn jew taħt l-istatut tal-Maestà Tagħha fil-Kunsill jew Ministru, dipartiment (Ministeru), l-Eżekuttiv ta’ l-Irlanda ta’ Fuq, jew korp jew persuna oħra. Din tissejjaħ ukoll leġiżlazzjoni ddelegata jew subordinata, u l-istatut li jagħti s-setgħa jissejjaħ l-Att li jippermetti jew li jagħti s-setgħa jew l-Att “prinċipali”. Il-leġiżlazzjoni sekondarja jista’ jkollha bosta titoli, bħal Ordnijiet fil-Kunsill, regolamenti jew regoli, u dawn kollha jistgħu jissejħu flimkien bħala “strumenti statutorji” jew “regoli statutorji”.

Fl-Irlanda ta’ Fuq, il-leġiżlazzjoni tinkludi Atti jew statuti li jistgħu jkunu Atti tal-Parlament tar-Renju Unit, tal-Parlament tal-Irlanda ta’ Fuq (1921–1972) jew tal-Assemblea tal-Irlanda ta’ Fuq f’Belfast. F’diversi żminijiet, il-gvernijiet devoluti fl-Irlanda ta’ Fuq ġew sospiżi u ħafna leġiżlazzjoni kienet tinsab ġewwa “Ordnijiet tal-Kunsill”, li teknikament huma leġiżlazzjoni sekondarja iżda jintużaw bħala leġiżlazzjoni primarja. Il-leġiżlazzjoni fl-Irlanda ta’ Fuq tinkludi wkoll regoli statutorji — leġiżlazzjoni sekondarja jew subordinata — magħmula taħt l-awtorità ta’ Att tal-Parlament tar-Renju Unit, Ordni fil-Kunsill jew Att tal-Assemblea tal-Irlanda ta’ Fuq.

Is-setgħa li jiġu konklużi trattati internazzjonali f’isem ir-Renju Unit huwa vestit fil-Kuruna, i.e. is-Sovran taħt il-Prerogattiva Rjali, li jaġixxi fuq parir tal-gvern tar-Renju Unit. Il-Parlament tar-Renju Unit ma għandu ebda rwol formali fil-konklużjoni ta’ trattati, iżda fejn trattat jeħtieġ tibdil fil-leġiżlazzjoni tar-Renju Unit jew għotja ta’ flus pubbliċi, il-Parlament jivvota dwaru bil-mod normali. It-Trattati kollha tal-UE jeħtieġu leġiżlazzjoni biex jiġu implimentati fir-Renju Unit u għalhekk huma suġġetti għall-iskrutinju tal-Parlament.L-Artikoli 20–25 tal-Att dwar ir-Riforma Kostituzzjonali u l-Governanza tal-2010 daħlu fis-seħħ fl-11 ta’ Novembru 2010 u jirrikjedu li trattat ma jistax jiġi ratifikat sakemm (a) Ministru tal-Kuruna ma jkollux fl-ewwel istanza quddiem il-Parlament kopja tat-trattat, (b) it-trattat ikun ġie ppubblikat u (c) ikun skada perjodu ta’ 21 jum ta’ attendenza mingħajr ma l-Parlament ikun irriżolva li t-trattat ma għandux jiġi ratifikat.

Ġerarkija ta’ normi

Fejn ikun hemm kunflitti bejn l-għejun differenti tad-dritt, il-forum prinċipali fejn jissolvew huwa l-qrati. Għalhekk il-qrati jistgħu jirriżolvu tilwim dwar l-interpretazzjoni tal-leġiżlazzjoni. Madankollu, ladarba ma hemm ebda “kostituzzjoni bil-miktub” fir-Renju Unit mhuwiex possibbli li wieħed jikkontesta Att tal-Parlament fil-qorti fuq il-bażi li hu “antikostituzzjonali”. Id-duttrina kostituzzjonali tas- “sovranità parlamentari” tgħid li l-Parlament tar-Renju Unit huwa l-awtorità leġiżlattiva suprema, fis-sens li jista’ jagħmel u jħassar kwalunkwe liġi, u li l-ebda korp ieħor ma jista’ jħassar jew jikkontesta l-validità ta’ Att tal-Parlament.

Madankollu, id-duttrina tas-sovranità parlamentari hija kkwalifikata mis-sħubija fl-Unjoni Ewropea tar-Renju Unit. Bis-saħħa tal-Att dwar il-Komunitajiet Ewropej 1972, il-liġi tal-Unjoni Ewropea tifforma parti mil-liġi tal-Irlanda ta’ Fuq. Il-leġiżlazzjoni domestika għandha tiġi interpretata sabiex tħares il-liġi tal-UE kull fejn huwa possibbli.

L-att dwar id-Drittijiet tal-Bniedem 1998, li jinkorpora l-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem fil-liġi tar-Renju Unit, jagħti lill-qrati setgħa oħra biex jixħtu dubju fuq l-Atti tal-Parlament. Sa fejn huwa possibbli, il-leġiżlazzjoni domestika għandha tiġi interpretata sabiex tkun kompatibbli mad-drittijiet tal-Konvenzjoni.

Id-deċiżjonijiet tal-qrati, u b’mod partikolari tal-qrati tal-appell, għandhom rwol importanti fl-iżvilupp tal-liġi. Mhux biss jipprovdu deċiżjonijiet awtorevoli dwar l-interpretazzjoni tal-leġiżlazzjoni, iżda wkoll jiffurmaw il-bażi tad-dritt komuni, li hija derivata mid-deċiżjonijiet tal-qorti f’kawżi preċedenti (jew ġurisprudenza). Bħala prinċipju ġenerali, il-qrati huma marbutin minn deċiżjonijiet anteċedenti meħuda minn qrati superjuri. Fir-rigward ta’ kwistjonijiet tal-Liġi tal-Unjoni Ewropea, il-Qorti Ewropea tal-Ġustizzja hija l-ogħla awtorità. Il-Qorti Suprema hija l-qorti tal-appell finali għall-kawżi ċivili u kriminali kollha mill-Irlanda ta’ Fuq.

Il-qafas istituzzjonali

Istituzzjonijiet responsabbli mill-adozzjoni tar-regoli legali u l-proċess deċiżjonali

Qabel proposta għal leġiżlazzjoni primarja ( magħrufa bħala Abbozz) tista’ ssir Att tal-Parlament tar-Renju Unit, din trid tiġi approvata miż-żewġ Kmamar tal-Parlament f’Londra: il-House of Commons u l-House of Lords. Dawn l-istadji li ġejjin iseħħu fiż-żewġ kmamar:

  • L-ewwel qari (introduzzjoni formali tal-Abbozz mingħajr dibattitu)
  • It-tieni qari (dibattitu ġenerali)
  • L-istadju tal-kumitat (eżami dettaljat, dibattitu u emendi. Fil-House of Commons dan l-istadju normalment iseħħ f’Kumitat tal-Abbozzi Pubbliku.)
  • Stadju tar-rapport (opportunità għal emendi ulterjuri)
  • It-tielet qari (opportunità finali għal dibattitu; huma possibbli emendi quddiem il-Lords).

Fejn Abbozz ikun għadda miż-żewġ kmamar, jiġi rritornat lill-ewwel Kamra (fejn inbeda) għall-kunsiderazzjoni tal-emendi tat-tieni Kamra.

Iż-żewġ Kmamar għandhom jaqblu dwar it-test finali. Jista’ jkun hemm bosta skambji bejn iż-żewġ Kmamar sakemm jintlaħaq ftehim dwar kull kelma fl-Abbozz. ladarba jseħħ dan, l-Abbozz jista’ jiġi sottomess għall-Kunsens Rjali.

Fl-Assemblea tal-Irlanda ta’ Fuq, iseħħ proċess simili (li jinvolvi introduzzjoni ta’ Abbozz, kunsiderazzjoni, dibattitu u votazzjoni), għalkemm hemm biss Kamra waħda fl-Assemblea devoluta. Il-Ministri, il-kumitati u l-membri individwali jistgħu jibdew Abbozz u jippreżentawh lill-Ispeaker tal-Assemblea għall-kunsiderazzjoni mill-Assemblea. Jekk l-Ispeaker huwa kuntent li li-proposti huma fil-kompetenza tal-Assemblea, l-Abbozz jiġi introdott fil-Kamra u jsir dibattitu dwaru. Imbagħad jiġi riferit lill-kumitat statutorju xieraq għall-iskrutinju. Il-Kumitat jirrapporta lura lill-Assemblea, u jippermetti lill-membri jikkunsidraw id-dettall tal-Abbozz u jipproponu l-emendi. Imbagħad jerġa’ jiġi kkunsidrat mill-Assemblea u ssir votazzjoni finali.

Meta Abbozz ikun għadda mill-istadji parlamentari kollha tiegħu fir-Renju Unit jew mill-Assemblea tal-Irlanda ta’ Fuq, jintbagħat lis-Sovran għall-Kunsens Rjali, u wara dan isir Att.

Il-leġiżlazzjoni primarja ġeneralment tista’ tiġi emendata jew imħassra biss minn leġiżlazzjoni primarja ġdida. Madankollu hemm xi eċċezzjonijiet li taħthom jistgħu jsiru xi emedi u xi tħassir permezz ta’ strument statutorju — fejn jinvolvu l-implimentazzjoni tal-obbligi tal-UE jew xi riforma leġiżlattiva li tnaqqas jew telimina l-oneri regolatorji.

Il-leġiżlazzjoni primarja tidħol fis-seħħ skont id-dispożizzjonijiet tal-bidu stabbiliti fl-Att. L-att jista’ jispeċifika data partikolari għad-dħul fis-seħħ tiegħu. Dan jista’ jkun immedjatament malli jinkiseb il-Kunsens Rjali, jew f’data speċifikata (normalment għall-inqas xahrejn wara l-Kunsens Rjali) jew f’data li għandu jispeċifika Ministru jew dipartiment f’ordni tal-bidu (strument statutorju). Jistgħu jiġu speċifikati dati differenti għal dispożizzjonijiet differenti f’Att wieħed.

Id-data tad-dħul fis-seħħ għal kwalunkwe leġiżlazzjoni sekondarja normalment tkun speċifikata fl-istrument stess. Eċċezzjonalment, id-data tal-bidu tista’ tkun stabbilita b’pubblikazzjoni ta’ avviż fil-gazzetti uffiċjali (il-Gazzetta ta’ Londra jew ta’ Belfast).

Databases legali

Hemm bosta bażijiet tad-dejta legali disponibbli.

  • Is-sit Il-link jinfetaħ f'tieqa ġdida web tal-Leġiżlazzjoni tar-Renju Unit jipprovdi t-test sħiħ tal-leġiżlazzjoni primarja kollha kif promulgata mill-Parlament tar-Renju Unit, il-Parlament Skoċċiż, l-Assemblea tal-Irlanda ta’ Fuq u l-Assemblea Nazzjonali għal Wales, flimkien mal-leġiżlazzjoni sekondarja kollha li tapplika għar-Renju Unit kollu kemm hu jew għal partijiet tar-Renju Unit. L-aċċess għall-informazzjoni huwa mingħajr ħlas.
  • Leġiżlazzjoni primarja riveduta li tkopri l-partijiet kollha tar-Renju Unit mill-1235 sal-lum tinsab ukoll fis-sit Il-link jinfetaħ f'tieqa ġdida web tal-Leġiżlazzjoni tar-Renju Unit.

Links Relatati

Il-link jinfetaħ f'tieqa ġdidaSit web tal-leġiżlazzjoni tar-Renju Unit

Din hija verżjoni tradotta awtomatikament tal-kontenut. Is-sid ta’ din il-paġna ma jaċċetta ebda responsabbiltà jew obbligazzjoni fir-rigward tal-kwalità ta’ dan it-test tradott b'mod awtomatiku.

L-aħħar aġġornament: 22/10/2019