4 - Αποζημίωση

Save as PDF

Ποια είναι η διαδικασία για την αξίωση αποζημίωσης από τον δράστη (π.χ. δικαστική προσφυγή, αστική αγωγή, παράσταση πολιτικής αγωγής);

Για τη διεκδίκηση χρηματικών απαιτήσεων (π.χ. για αποζημίωση για ηθική βλάβη, έξοδα νοσηλείας), τα θύματα μπορούν

  • να ασκήσουν αστική αγωγή κατά του δράστη ή
  • να συμμετάσχουν στην ποινική διαδικασία κατά του κατηγορουμένου ως πολιτικώς ενάγοντες.

Για να διεκδικήσετε αποζημίωση ως πολιτικώς ενάγων στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας πρέπει να υποβάλετε δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής. Η δήλωση πρέπει να περιλαμβάνει συγκεκριμένο ποσοτικό προσδιορισμό της αξίωσης που προβάλλεται για την αποκατάσταση της ζημίας ή της προσβολής που προκλήθηκε από την αξιόποινη πράξη, ενώ η βασιμότητα των εν λόγω αξιώσεων (αποζημίωση, αποκατάσταση) πρέπει να αποδεικνύεται όσον αφορά τη βάση και το ύψος τους. Επιπλέον προϋπόθεση είναι η καταδίκη του κατηγορουμένου για τη βλάβη που προκλήθηκε.

Η δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής στην ποινική διαδικασία θα πρέπει να υποβάλλεται το συντομότερο δυνατόν (ιδανικά κατά την καταγγελία της αξιόποινης πράξης στην αστυνομία). Η δήλωση μπορεί να υποβληθεί και μετά την παραπομπή της υπόθεσης στο αρμόδιο δικαστήριο, περίπτωση κατά την οποία η δήλωση υποβάλλεται στον αρμόδιο εισαγγελέα, είτε προφορικά (οπότε συντάσσεται πρακτικό) είτε εγγράφως (χωρίς να είναι αναγκαίο να πληροί το σχετικό έγγραφο ιδιαίτερες τυπικές απαιτήσεις). Κατά τη διάρκεια της κύριας διαδικασίας, δήλωση μπορεί να υποβληθεί το αργότερο έως την περάτωση της αποδεικτικής διαδικασίας. Αυτό είναι το ύστατο χρονικό σημείο έως το οποίο μπορεί να προσδιοριστεί ποσοτικά η αξίωση.

Το δικαστήριο διέταξε τον δράστη να μου καταβάλει αποζημίωση/αποκατάσταση. Πώς μπορώ να διασφαλίσω ότι ο δράστης θα καταβάλει την αποζημίωση/αποκατάσταση;

Αν ο καταδικασθείς δεν εκπληρώσει την υποχρέωσή του να πληρώσει το επιδικασθέν ποσό, ο πιστωτής, δηλαδή το θύμα υπέρ του οποίου επιδικάστηκε η αποζημίωση, μπορεί να επισπεύσει αναγκαστική εκτέλεση με τη βοήθεια του δικαστηρίου. Προς τον σκοπό αυτό, πρέπει να κατατεθεί γραπτή ή προφορική αίτηση (αίτηση εκτέλεσης) στο αρμόδιο περιφερειακό δικαστήριο (Bezirksgericht). Για την πραγμάτωση αξίωσης αποζημίωσης που επιδικάστηκε με τελεσίδικη δικαστική απόφαση έχετε προθεσμία 30 ετών. Μετά την προθεσμία αυτή η αξίωση παραγράφεται.

Σε περίπτωση που περιουσιακά στοιχεία του καταδικασθέντος κηρυχθούν περιελθόντα στο δημόσιο, το θύμα έχει το δικαίωμα να ζητήσει την ικανοποίηση της αξίωσης αποζημίωσης που του επιδικάστηκε από τα περιουσιακά στοιχεία που περιήλθαν στο δημόσιο.

Εάν ο δράστης δεν πληρώσει, μπορεί το κράτος να μου καταβάλει προκαταβολή; Υπό ποιες προϋποθέσεις;

Προκαταβολή μπορεί να χορηγηθεί μόνο αν η πληρωμή εμποδίζεται από την εκτέλεση ποινής. Αυτό ισχύει π.χ. αν ο δράστης δεν είναι σε θέση να αποκτήσει εισόδημα λόγω της έκτισης στερητικής της ελευθερίας ποινής ή δεν έχει κεφάλαια λόγω της πληρωμής χρηματικής ποινής. Προϋπόθεση για τη χορήγηση τέτοιας προκαταβολής είναι να έχει επιδικαστεί στον πολιτικώς ενάγοντα με τελεσίδικη δικαστική απόφαση αποζημίωση λόγω θανάτου, σωματικής βλάβης, βλάβης στην υγεία ή βλάβης στην περιουσία. Σε ορισμένες περιπτώσεις αποκλείεται η χορήγηση προκαταβολής (π.χ. αν υφίστανται άλλες αξιώσεις για κρατικές παροχές ή αν η ζημία συνίσταται σε τραυματισμό που προκλήθηκε λόγω συμμετοχής σε συμπλοκή ή αν το θύμα βαρύνεται με βαριά αμέλεια).

Το αίτημα χορήγησης προκαταβολής πρέπει να κατατεθεί στο αρμόδιο ποινικό δικαστήριο.

Δικαιούμαι να λάβω αποζημίωση από το κράτος;

Τα θύματα αξιόποινων πράξεων μπορούν να λάβουν χρηματικές παροχές από το κράτος αν

  • δεν ήταν σε θέση να ασκήσουν το επάγγελμά τους λόγω ασθένειας, μετανοσοκομειακής φροντίδας κ.λπ. με αποτέλεσμα να μειωθούν τα εισοδήματά τους
  • χρειάστηκε να υποβληθούν σε ψυχοθεραπεία, παρέμβαση για την αντιμετώπιση κρίσης ή άλλη θεραπεία για να βελτιώσουν την υγεία τους
  • χρειάζονται ορθοπεδική θεραπεία
  • έχουν υποστεί ζημία τα γυαλιά ή η οδοντοστοιχία τους
  • χρειάζονται αποκατάσταση
  • χρειάζονται φροντίδα (στην περίπτωση αυτή μπορεί να χορηγηθεί επίδομα διαρκούς περίθαλψης και επίδομα μέριμνας)
  • είναι τυφλά (στην περίπτωση αυτή μπορεί να χορηγηθεί επίδομα τυφλότητας).

Τα θύματα που υπέστησαν βαριά σωματική βλάβη μετά τις 31 Μαΐου 2009 μπορούν να λάβουν κατ’ αποκοπή αποζημίωση για ηθική βλάβη.

Τα επιζώντα προστατευόμενα μέλη της οικογένειας των θυμάτων αξιόποινης πράξης λαμβάνουν

  • αποζημίωση για απώλεια διατροφής (αν το θύμα απεβίωσε και ο/η σύζυγός του και/ή τα τέκνα του στερήθηκαν τη διατροφή που θα λάμβαναν από τον θανόντα)
  • θεραπευτική αγωγή (π.χ. ψυχοθεραπεία) και ορθοπεδική φροντίδα
  • έξοδα κηδείας έως ένα καθορισμένο μέγιστο ποσό.

Δικαιούμαι αποζημίωση αν ο δράστης δεν καταδικαστεί;

Αν ο δράστης δεν καταδικαστεί, το θύμα παραπέμπεται στα πολιτικά δικαστήρια και μπορεί να ασκήσει αγωγή αποζημίωσης ενώπιον των δικαστηρίων αυτών.

Δικαιούμαι πληρωμή έκτακτης ανάγκης εν αναμονή της απόφασης σχετικά με την αίτησή μου για αποζημίωση;

Όχι.


Την έκδοση αυτής της σελίδας στην εθνική γλώσσα διαχειρίζεται το εκάστοτε κράτος μέλος. Οι μεταφράσεις έχουν γίνει από την αρμόδια υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι τυχόν αλλαγές που επιφέρει η αρμόδια εθνική αρχή στο πρωτότυπο ενδέχεται να μην έχουν περιληφθεί ακόμα στις μεταφράσεις. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεν αναλαμβάνει καμία ευθύνη όσον αφορά τις πληροφορίες ή τα στοιχεία που περιλαμβάνονται ή για τα οποία γίνεται λόγος στο παρόν έγγραφο. Βλ. την ανακοίνωση νομικού περιεχομένου για τους κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας που ισχύουν στο κράτος μέλος που είναι αρμόδιο για την παρούσα σελίδα.

Τελευταία επικαιροποίηση: 06/11/2018