Algemene omschrijving
Wordt een basisopleiding aangeboden, en zo ja, is deze verplicht?
Ja, deze opleiding is verplicht.
Om het beroep van advocaat in Oostenrijk uit te oefenen, moet aan bepaalde voorwaarden worden voldaan. Naast voltooiing van de rechtenstudie en afronding van een stage bij een rechtbank (zeven maanden), moet de stagiair-advocaat de vereiste praktijkperiode voltooien (waarvan drie jaar als stagiair-advocaat bij een Oostenrijkse advocaat) en aan opleidingsactiviteiten van minstens 42 dagdelen deelnemen. Na het balie-examen met goed gevolg te hebben afgelegd, kan de stagiair-advocaat een aanvraag tot inschrijving op de lijst van advocaten indienen.
Wordt in de basisopleiding onderscheid gemaakt tussen categorieën stagiairs, bv. voor juristen in loondienst en zelfstandige advocaten?
Nee.
Welke entiteiten zijn verantwoordelijk voor het organiseren van de basisopleiding?
Tijdens de vereiste praktijkperiode van de stagiair-advocaat zijn hiervoor verschillende entiteiten verantwoordelijk. De belangrijkste verantwoordelijke instanties, die verantwoordelijk zijn voor de stage bij de rechtbank en het balie-examen, zijn de hogere arrondissementsrechtbanken (Oberlandesgerichte). Voor de vereiste praktijkperiode bij een advocaat zijn de advocaten zelf verantwoordelijk. Andere verantwoordelijke entiteiten (voor de opleidingsactiviteiten):
- Orde van advocaten
- particuliere aanbieders van opleidingen
- particuliere aanbieders van opleidingen die door de Orde van advocaten zijn erkend (er is geen sprake van expliciete door de Orde van advocaten vastgestelde accreditatie-eisen)
- universiteiten
- specifieke academies en opleidingsstructuren die door de Orde van advocaten zijn opgericht.
Wat is de wettelijke basis voor de basisopleiding?
Artikel 2 van de advocatenwet (Rechtsanwaltsordnung).
Toegang tot de basisopleiding
Zijn er voorwaarden voor toegang tot de opleiding?
Voor een inschrijving als stagiair-advocaat (Rechtsanwaltsanwärter) moeten kandidaten voldoen aan de eisen van de RAO (Advocatenwet). Zij moeten hun rechtenstudie hebben afgerond, betrouwbaar zijn en mogen geen strafblad hebben. Vervolgens kunnen zij als stagiair-advocaat aan het werk bij een advocaat. Aan de individuele opleidingsonderdelen kan echter zonder specifieke toegangsvoorwaarden worden deelgenomen.
Wat is de belangrijkste aanwervingsprocedure? Indien een procedure voor vergelijkend onderzoek wordt gehanteerd, door wie wordt dit georganiseerd?
Niet van toepassing.
Zijn er alternatieve trajecten om te worden toegelaten, naast de opleiding?
- Voor rechters en notarissen is er een alternatief traject naar het beroep van advocaat: ingevolge artikel 10 van de Ausbildungs- und Berufsprüfungs-Anrechnungsgesetz (ABAG) (wet inzake de erkenning van opleidingen en vakbekwaamheidsexamens), kunnen rechters en notarissen een aanvullend mondeling examen afleggen (artikel 12 ABAG). Het met goed gevolg afleggen van dit examen, dat wordt afgenomen door de bevoegde commissie van een Oostenrijks hof van beroep, staat gelijk aan het met goed gevolg afleggen van het balie-examen dat stagiair-advocaten moeten afleggen.
- Overeenkomstig Richtlijn 2005/36/EG betreffende de erkenning van beroepskwalificaties
- Overeenkomstig Richtlijn 77/249/EEG (Advocatenrichtlijn), Richtlijn 98/5/EG.
Vorm en inhoud van de basisopleiding
Wat is de duur en het tijdpad van de opleiding?
In totaal vijf jaar.
- Stage van zeven maanden bij een rechtbank
- Stage van drie jaar bij een advocatenkantoor
- Een met goed gevolg afgelegd balie-examen
- Afgeronde deelname aan opleidingsactiviteiten van minstens 42 dagdelen
- 19 maanden stage bij een andere entiteit (zie hieronder).
De inductieperiode van 19 maanden kan worden vervuld bij een advocatenkantoor, een rechtbank of een parket. De stageperiode kan ook op een universiteit worden doorgebracht, mits dit onderdeel vormt van een voortgezette academische opleiding en is gericht op het behalen van een aanvullende juridische kwalificatie overeenkomstig artikel 2, lid 3, punt 1), Rechtsanwaltsordnung (RAO) (Advocatenwet), of er kan in het buitenland praktijkstage worden gelopen, mits in overeenstemming met artikel 2, lid 1, RAO en relevant voor de toekomstige carrière als advocaat. De stageperiode kan ook worden vervuld bij een notariskantoor, bestuursorgaan, registeraccountant of een fiscaal accountant.
Hoe wordt de opleiding georganiseerd?
Zie “Welke entiteiten zijn verantwoordelijk voor het organiseren van de basisopleiding?” en “Wat is de duur en het tijdpad van de opleiding?”.
Wie fungeren als opleiders?
Afhankelijk van de plaats waar de opleiding plaatsvindt, wordt de opleiding verzorgd door rechters gedurende de stage bij de rechtbank, door advocaten gedurende de opleiding van advocaten, en door advocaten, rechters, hoogleraren of andere geschikte beoefenaars van juridische beroepen tijdens opleidingsactiviteiten.
Zie “Wat is de duur en het tijdpad van de opleiding?”.
Wat zijn de inhoud en doelstellingen van de basisopleiding?
De lesinhoud is opgesteld in overeenstemming met de wet op het advocatenexamen (Rechtsanwaltsprüfungsgesetz — RAPG); voor meer informatie, zie de artikelen 13 en 20 RAPG.
Ter voorbereiding op het advocatenexamen moeten onder meer opleidingen op specifieke juridische terreinen worden gevolgd, bijvoorbeeld:
- Oostenrijks burgerlijk recht, met inbegrip van het internationaal privaatrecht
- burgerlijk procesrecht, met inbegrip van niet-contentieuze procedures en alternatieve geschillenbeslechting
- strafrecht
- insolventieprocedures
- procedurele methoden (opstellen van contracten, akten, verweer- en beroepsschriften)
- vertegenwoordiging in rechte voor Oostenrijkse en internationale rechtbanken
- antiwitwaswetgeving.
Wie stelt de programma’s voor de basisopleidingen op?
De rechtsgrondslag voor juridisch onderwijs wordt gevormd door de advocatenwet (Rechtsanwaltsordnung) en de wet op het advocatenexamen (Rechtsanwaltsprüfungsgesetz).
Welke methode wordt voor de opleiding gebruikt?
De opleiding omvat opleidingsonderdelen gericht op praktische vaardigheden, zoals het opstellen van vonnissen, tenlasteleggingen of schriftelijke opmerkingen betreffende een rechtszaak. Tijdens de opleiding bestaan de taken met name in het vergezellen van de advocaat en het overnemen van een aantal van diens taken, zoals het bijhouden van dossiers op het advocatenkantoor en de rechtbank. Opleidingsactiviteiten en colleges kunnen zowel fysiek als online plaatsvinden.
Welke praktische elementen van de opleiding zijn van toepassing op de stagiairs?
De praktische elementen zijn afhankelijk van de functie van de stagiairs. De ingeschreven stagiair-advocaten zijn gehouden aan de deontologische regels van advocaten.
Hoe worden stagiairs geëvalueerd/beoordeeld? Hoe vaak en door wie?
Zie de vraag “Wat is de duur en het tijdpad van de opleiding?”.
De stagiairs worden geëvalueerd en beoordeeld tijdens hun balie-examen.
Worden er opleidingsactiviteiten uitgevoerd in samenwerking met andere beoefenaars van juridische beroepen? Zo ja: hoe werkt dat?
Ja. Tijdens veel opleidingsactiviteiten geven advocaten samen met een rechter of een andere juridische beroepsbeoefenaar college om het onderwerp vanuit alle invalshoeken te belichten.
Wat zijn de specifieke kenmerken van opleidingen op het gebied van EU-recht, taalvaardigheidstraining en de Europese componenten van de basisopleiding, bijvoorbeeld deelname aan CCBE- of ELF-activiteiten?
Tijdens de inductieperiode is het mogelijk om zes maanden als stagiair in het buitenland te werken, mits de stage aan de vereisten van artikel 2, lid 1, van de advocatenwet voldoet, in welk geval die stagemaanden meetellen voor de verplichte 19 stagemaanden. Tijdens de opleiding komt het EU-recht in individuele opleidingsonderdelen aan bod.
Hoeveel stagiairs worden toegelaten tot de opleiding? Wordt het aantal stagiairs jaarlijks bijgesteld en door wie?
Op 31 december 2020 telde Oostenrijk 2 270 stagiair-advocaten. Er is al jaren sprake van een voortdurende stijging. Het aantal stagiair-advocaten is afhankelijk van de markt.
Afsluiting van de basisopleiding en kwalificatieprocedure
Wordt de basisopleiding afgesloten met een eindexamen? Hoe is dit georganiseerd? Wie is verantwoordelijk voor het examen?
Er vindt een (schriftelijk en mondeling) balie-examen plaats, niet per definitie aan het eind van de basisopleiding. De bevoegde hogere regionale rechtbank is verantwoordelijk voor het balie-examen.
Is er een aanvullende aanwervingsprocedure om advocaat te worden na afloop van de basisopleiding?
Zie de vraag “Zijn er alternatieve trajecten om te worden toegelaten, naast de opleiding?”.
Opmerking: De in dit formulier verstrekte informatie heeft tot doel een eerste overzicht te geven en heeft geen rechtsgevolgen. Stagiairs moeten zelf nagaan welk recht op hen van toepassing is.